Stoofperen met kaneel en suiker gaan een half uur op laag vuur, waarna de aardappelen erbij komen tot beide gaar zijn. Ondertussen bak je plakken doorregen rookspek goudgeel en roer je azijn, peper en zout door het peer-aardappelmengsel. Het spekvet gaat er ook doorheen, de plakjes spek erbovenop. Op tafel: roggebrood, boter en mosterd om het spek mee te besmeren. Ongeveer 55 minuten in totaal, grotendeels wachttijd terwijl het op het vuur staat.
Het aantal porties is een schatting op basis van de ingrediënten.
Instructies
-
Schil de stoofperen en snijd ze in partjes.
-
Schil de aardappelen, was ze en snijd ze in vieren.
-
Breng in een pan op hoog vuur 2 dl water met de kaneel, de suiker en de partjes stoofpeer aan de kook.
-
Sluit de pan en stoof de peertjes ± 1/2 uur op laag vuur.
-
Voeg de aardappelen toe, zo nodig met wat extra water, en stoof zachtjes door tot de aardappelen en de peren gaar zijn.
-
Snijd het doorregen rookspek in plakken van 1/2 cm dik.
-
Bak de plakken spek op matig vuur ongeveer 5 minuten aan beide kanten goudgeel.
-
Neem de plakken spek uit de pan en houd ze warm.
-
Schep de azijn, peper, zout en het spekvet door het gare peer-aardappelmengsel.
-
Breng het geheel op smaak met eventueel extra peper en zout.
-
Leg de gebakken plakjes spek op het peer-aardappelmengsel.
-
Serveer met roggebrood, boter en mosterd om het spek mee te besmeren.
Tips
- Aardappelen te vroeg toevoegen: Als de aardappelen tegelijk met de peren de pan in gaan, vallen ze uiteen voordat de peren gaar zijn. Voeg ze pas toe nadat de peren hun halve uur hebben gestoofd.
- Kies stevige, niet te rijpe stoofperen: Gebruik echte stoofperen en geen handperen, anders vallen ze uit elkaar tijdens het stoven. Iets onrijpe peren houden hun vorm beter tijdens de lange stooftijd.
- Spek te dun of te dik snijden: Snijd het rookspek precies op de aangegeven halve centimeter: dunnere plakken verbranden voordat ze goudbruin zijn, dikkere blijven vanbinnen te vet en rauw. Let tijdens het bakken op de kleur in plaats van op de klok, want elk fornuis bakt anders.
- Bewaar het spekvet apart: Vang het bakvet van het spek op in een kommetje voordat je het door het peer-aardappelmengsel schept. Zo kun je de hoeveelheid vet doseren en voorkom je dat het gerecht te vet wordt.
- Te weinig vocht tijdens het stoven: Als de pan droogkookt voordat de aardappelen gaar zijn, schroeit het mengsel aan de bodem aan. Voeg tijdig een scheutje extra water toe zodra je merkt dat het vocht bijna verdampt is.
Variaties
- Elfstedenbliksem met ketjap en trassi: Een Indo-variant waarbij de kaneel wordt aangevuld met een eetlepel ketjap manis en een halve theelepel trassi. Dit geeft de stoofperen een diepere, umami-rijke smaak die aansluit bij Indische smaken. Het rookspek blijft de stevige basis van het gerecht.
- Elfstedenbliksem met zwarte bonen: Een Surinaamse variant waarin je naast de aardappelen ook gekookte zwarte bonen toevoegt. De azijn wordt vervangen door limoensap en er komt een snufje cayennepeper bij. Het gerecht krijgt daardoor meer body en wordt een complete eenpansgerecht.
- Elfstedenbliksem met appel en rozemarijn: Een Hollandse variant waar je naast de stoofperen ook schilvlakken van een zure appel toevoegt en de kaneel vervangt door een takje verse rozemarijn. De azijn blijft, maar wordt iets verminderd omdat de appel al zuurheid meebrengt.
Veelgestelde vragen
Kan ik elfstedenbliksem van tevoren maken en later opwarmen?
Je kunt het peer-aardappelmengsel prima een dag van tevoren maken en in de koelkast bewaren. Bak het spek pas vlak voor het serveren, zodat het goudgeel en warm blijft in plaats van slap.
Wat kan ik gebruiken als ik geen stoofperen kan vinden?
Stoofperen zijn lastig te vervangen omdat ze door hun stevige structuur bestand zijn tegen het langdurig stoven zonder uit elkaar te vallen. Gewone handperen worden bij dezelfde stooftijd al snel te zacht en verliezen hun vorm.
Kan ik doorregen rookspek vervangen door iets anders?
Gerookt ontbijtspek in dikkere plakken kan als alternatief dienen, al mist het dan het vetgehalte van doorregen spek dat nodig is voor het spekvet in de saus. Kies bij vervanging spek met voldoende vet, anders heb je te weinig vet om door het peer-aardappelmengsel te scheppen.
Wat gaat er vaak mis bij het stoven van de peren en aardappelen?
Een veelgemaakte fout is de aardappelen te vroeg toevoegen, waardoor ze gaar zijn voordat de peren dat zijn, of juist te laat, waardoor de peren uit elkaar vallen. Voeg de aardappelen pas toe na de halfuur stooftijd van de peren en controleer daarna regelmatig of beide gelijktijdig gaar worden.
Waarom wordt het spek soms te droog of taai?
Dit gebeurt meestal doordat het spek te lang of op te hoog vuur bakt. Houd je aan matig vuur en ongeveer 5 minuten per kant, zodat het goudgeel wordt zonder uit te drogen.
