Baka bana komt oorspronkelijk uit de Surinaams-Javaanse keuken en draait om een simpel principe: rijpe bakbanaan door een luchtig beslag van zelfrijzend bakmeel, zout, suiker en sprite halen, en goudbruin bakken in ruim hete olie. De prik in het beslag zorgt voor het luchtige effect zonder dat je hoeft te kloppen of te laten rijzen. Klaar in ongeveer 30 minuten, en op tafel met Javaanse pindasaus als vaste begeleider.
Tips
- Bakbanaan niet rijp genoeg gebruikt: Gebruik alleen bakbananen met een zwart-gele, vlekkerige schil. Bij een groene of lichtgele schil blijft de banaan te vast en zetmeelig van smaak, ook na bakken.
- Prik van de sprite bepaalt de luchtigheid: Gebruik een net geopende fles sprite: de koolzuurbelletjes zorgen voor een luchtig beslag. Verschaalde limonade geeft een plakkerig en zwaar resultaat.
- Beslag te dik of te dun geroerd: Voeg de sprite in kleine scheutjes toe en blijf roeren, in plaats van alles in één keer te gieten. Een beslag dat van de lepel afloopt in een gestage, lint-achtige stroom heeft de juiste dikte.
- Olie niet op de juiste temperatuur: Test de olie met een klein beetje beslag: het moet direct gaan sissen en bovenkomen. Is de olie te koel, dan trekt de banaan vet aan en wordt het beslag slap in plaats van krokant.
- Bak in kleine porties tegelijk: Leg niet te veel stukken tegelijk in de pan, want dat laat de olietemperatuur zakken en zorgt voor een bleek, vettig resultaat. Werk in twee of drie rondes voor een gelijkmatige, krokante bak.
Variaties
- Baka Bana met Ketjap en Trassi: Een Indonesische variant waarbij het beslag wordt aangemaakt met ketjap manis in plaats van sprite voor meer diepte. Trassi wordt door het beslag geroerd voor een umami-achtige smaak. Serveer met extra ketjap ipv pindasaus. Dit geeft een meer Javaanse draai aan het klassieke Surinaamse gerecht.
- Baka Bana Plantain Frites: Een Nederlandse vereenvoudiging waarbij de bakbanaan in dunne frietachtige stengels wordt gesneden in plaats van halve bakbananen. Het beslag blijft hetzelfde, maar ze worden korter gebakken tot ze crunchiger worden. Perfect als bijgerecht of snack bij een Nederlands borrelpakket met een dipsaus naar keuze.
- Baka Bana met Kokosbeslag: Een Surinaamse variant waarbij het zelfrijzend bakmeel voor de helft wordt vervangen door geraspte kokos. De sprite blijft gelijk. Dit geeft een zoetere, kokosachtige korst zonder het origineel te vervreemden. Traditioneel in sommige Surinaamse huishoudens.
Veelgestelde vragen
Kan ik baka bana van tevoren maken?
Baka bana is het lekkerst direct warm geserveerd, zodra het beslag krokant is. Je kunt de bananen wel alvast schillen en snijden en het beslag klaarmaken, zodat je alleen nog hoeft te bakken vlak voor het serveren.
Wat kan ik gebruiken als ik geen Sprite heb?
Elke ongekleurde, koolzuurhoudende priklimonade werkt goed, zoals 7Up of een huismerk-variant. Het koolzuur zorgt voor het luchtige beslag, dus vermijd platte limonade of water.
Waarom wordt mijn beslag niet krokant of valt het van de banaan af?
Zorg dat de olie echt op middelhoog vuur goed heet is voordat je de bananen erin legt, anders trekt het beslag te veel olie op en wordt het slap. Haal de bananenstukken ook goed rondom door het beslag zodat er geen kale plekken zijn waar het beslag kan loslaten.
Kan ik andere bananen dan bakbananen gebruiken?
Gebruik altijd rijpe bakbanaan, zoals in het recept staat, want gewone eetbananen worden bij het bakken te snel zacht en papperig. Bakbananen behouden hun structuur en worden vanbinnen romig zonder uit elkaar te vallen.
Is Javaanse pindasaus te vervangen door een andere satésaus?
Een gewone Indonesische of Nederlandse satésaus kan als alternatief dienen, maar mist vaak de kenmerkende zoetere, kruidigere smaak van Javaanse pindasaus. Voor de authentieke Surinaamse combinatie is Javaanse pindasaus de beste keuze.
